Aarend Jansen schrijft over wetenschap, technologie en de vragen achter onderzoeksnieuws.
Bij de artikelen vind je de geraadpleegde bronnen. Een vraag of correctie over een artikel kun je doorgeven via de contactpagina.
Aardolie ontstaat niet in een ondergronds meer en komt meestal niet van dinosaurussen. Het is het eindproduct van organisch materiaal dat werd begraven, langzaam veranderde door warmte en vervolgens door poreus gesteente migreerde.
Een hagelbui kan plotseling beginnen, maar de stenen groeien al eerder hoog in een buienwolk. Sterke luchtstromen voeren water en ijs door verschillende delen van de wolk, tot de hagelstenen te zwaar worden om te blijven zweven.
Een zonsverduistering is niet overal even goed te zien: de plaats bepaalt of de maan de zon gedeeltelijk of volledig bedekt. In Nederland is op 2 augustus 2027 een gedeeltelijke eclips verwacht; veilig waarnemen vraagt om speciale oogbescherming.
Kunstmatige intelligentie kan tekst maken, beelden herkennen of voorspellingen doen, maar de uitkomst is niet automatisch juist. Kijk naar de taak, de gebruikte gegevens en de gevolgen van fouten om te bepalen wat een systeem wel en niet voor je kan doen.
Een zwart gat zelf zien lukt niet: zelfs licht ontsnapt niet aan zijn zwaartekracht. Astronomen onderzoeken daarom wat er in de omgeving gebeurt, van sterrenbanen tot licht dat wordt afgebogen.
Een donkere wolk kan snel uitgroeien tot een bui met bliksem, donder en zware regen. Dat gebeurt wanneer vochtige lucht opstijgt, de wolk doorgroeit en elektrische lading zich scheidt.
Een quantumcomputer is geen snellere vervanger van je laptop. Hij rekent met qubits en kan daardoor bepaalde problemen op een andere manier aanpakken, maar de uitkomst blijft afhankelijk van het algoritme, de foutgevoeligheid en de meting.
Je zoekt een ruimtevaartles die past bij je klas, maar het aanbod loopt uiteen van een kort proefje tot een project over meerdere lessen. Kijk eerst naar leerjaar, beschikbare tijd en wat leerlingen zelf gaan doen.
Een groen lichtgordijn beweegt door de donkere hemel, maar het begint met deeltjes die de zon de ruimte in stuurt. De wisselwerking met het aardmagnetisch veld en de atmosfeer maakt zichtbaar hoe die reis eindigt.
Satellieten, ballonnen en meetstations volgen veranderingen in onze atmosfeer. Het KNMI legt uit waarom die metingen nodig zijn.
Data van twee terugkeren geven onderzoekers nieuw houvast voor modellen.
Wat zegt de WHO over multimodale AI in de zorg, en waar zitten de risico’s?
NIST legde in 2024 drie postkwantumstandaarden vast met verschillende functies.
Met de Dataverkenner zijn KNMI‑metingen snel te vergelijken per station, verschijnsel en periode, ook op mobiel.
Euclid zag licht uit een tijd waarin het heelal pas 670 miljoen jaar oud was.
